Symbool – Nieuwsbrief nr. 6
1. 2012 – einde der tijden of beloftevolle kanteling?
2. Weer hoge cijfers bij Haagse Hogeschool
3. Incompany traject 3D Leiderschap bij FloraHolland
4. Valentijnskorting
5. Woorden van lof
6. Strooigoed

2012 – einde der tijden of beloftevolle kanteling?
door Tineke Liefhebber
Het is een hardnekkig slag: doemdenkers. Onverdroten kondigen ze het einde der tijden aan. De laatste keer was, voorspelbaar, bij de millenniumwissel.
Even voorspelbaar hebben ze alweer iets bedacht: dit jaar gaan we er opnieuw aan. Waarom? Omdat de oude Maya’s een kalender kenden die in 2012 ophoudt. Dus: weg met de wereld.
Nu denken de huidige nakomelingen van de makers van die kalender daar heel anders over. Volgens hen eindigt niet de tijd maar een tijdperk – en begint er daarna een ander. Ook de Inca’s denken dit en zij verwachten dat het daarna crescendo met ons zal gaan.
Als ik iets te kiezen heb, dan maar het laatste, ik ben niet zo’n masochist. En ik heb evenmin de neiging om geloof te hechten aan catastrofale omwentelingen die lang van tevoren tot op de tel nauwkeurig zijn voorbeschikt. Het is als met de jaargetijden: de winter begint formeel op 21 december, maar het ene jaar sneeuwt het al een maand eerder terwijl het daar een ander jaar helemaal niet van komt.
Liever dan afgaan op voorspellingen per chronometer, kijk ik naar wat er feitelijk in de wereld gaande is, naar het getij der gebeurtenissen, naar trends. En, anders dan de paniekzaaiers graag willen, dat stemt mij optimistisch. Waar ik dat aan ontleen? Hieraan: een jaar of dertig geleden was nagenoeg elk Zuid-Amerikaans land een dictatuur; nu is er bijna geen enkele meer. Sindsdien verdween in Zuid-Afrika de apartheid. Het Sovjet-imperium viel uit elkaar. Arabische dictaturen zitten in het nauw. De trend is richting democratie, hoe wankel en beperkt soms ook. Dat noem ik winst.
Ja maar, zitten we dan niet in de tang van een kolossale financieel-economische crisis? Nou en of, en ook dat stemt mij optimistisch. Die crisis is veroorzaakt (ik snij de bocht af en beperk me tot een ruwe stelling) door wegkijkende politici, het gekoesterde dogma van de ongebreidelde vrije markt, de illusie van de zegeningen van flitskapitaal, de mythe van gratis eeuwige groei. Begrijp me goed: ik heb niets tegen het bedrijfsleven, ik maak er deel vanuit, ik heb het over de uitwassen ervan. De wal is bezig dat schip te keren. In die zin komen er inderdaad andere tijden. “De methoden en uitgangspunten van de afgelopen eeuwen hebben ons veel successen en welvaart gebracht maar we kunnen daar niet verder mee.” Ik citeer ex-Rabotopman Herman Wijffels.
Velen klampen zich vast aan de hoop dat de financiële sores de buren raakt, onze deur voorbij waait en dat het daarna weer fijn business as usual wordt. Hopelijk niet, want die business as usual was precies de oorzaak van de problemen.
Wat moeten we dan? Ook in dit opzicht zijn er richting-aangevende trends te zien. Deze nieuwsbrief tipt er enkele aan in het rubriekje Strooigoed. Groene energie is nu al bezig goedkoper te worden dan grijze. Er gaan gezaghebbende stemmen op die vragen om wijze leiders met ethische waarden die de mensen laten denken: “Wat is goed, juist en rechtvaardig voor iederéén”? En, misschien een extra aansprekende suggestie: in opkomende markten floreren bedrijven die duurzaamheid en sociale inbedding als doel en kernwaarde hebben – en die dat beloond zien met hoge winsten en beurskoersen, en met snelle groei op de koop toe.
Verstandig leiderschap speelt daarop in. Zoals verstandig leiderschap ook lessen trekt uit die andere trend: steeds meer burgers, overal en in alle sectoren van de samenleving, zijn alle vormen van opgelegd, autocratisch gezag beu, en eisen participatie en samenwerking. Bedrijven kunnen deze signalen beter niet negeren, anders gaan ze kopje onder. Al hoeft dat niet per se meteen in 2012.
Weer hoge cijfers bij Haagse Hogeschool
Tot onze voldoening blijven de studenten van de Academy for Masters and Professional Courses (Haagse Hogeschool) grote waardering opbrengen voor de opleiding die we daar geven aan managers en HRM-adviseurs. Ook in 2011 beloonden ze onze opleiding Leiderschap 3D – People Management met gemiddeld zeer hoge cijfers, in lijn met eerdere jaren. Zo kregen we een 9 voor inhoudelijke deskundigheid en een 9 voor betrokkenheid. De stelling ‘de opleiding heeft mijn deskundigheid vergroot’ leverde eveneens een 9 op terwijl de studenten gemiddeld een 8 gaven voor ‘praktijkgerichtheid /toepasbaarheid’. Enkele toelichtende reacties op de opleiding: vernieuwend, zeer kundig, boeiend en motiverend, door de praktische toepasbaarheid uitstekend te combineren met een drukke baan, de docenten zijn altijd bereikbaar, toegankelijk en behulpzaam en hun lesmethode biedt een goede weg om de stof te laten bezinken en beklijven.
Daar is Symbool allemaal niet erg treurig over.
Incompany traject 3D Leiderschap bij FloraHolland
Na een traject van een jaar bij de commerciële afdeling van FloraHolland hebben alle betrokken teamleaders eind december 2011 hun certificaat ontvangen.
Deze opleiding Leiderschap 3D (dienstbaarheid, duurzaamheid, doelgerichtheid) is de (geïntensiveerde) incompany tegenhanger van de opleidingen die Symbool verzorgt bij de Haagse Hogeschool. De opleiding op post-HBO niveau richt zich op de ontplooiing van dienstbaar leiderschap. Het zwaartepunt daarin ligt bij persoonlijke ontwikkeling, leiderschap en teamontwikkeling. Symbool leverde met dit traject een bijdrage aan het verder professionaliseren van het management binnen FloraHolland, het knooppunt in de internationale sierteeltsector.
Gemiddelde waardering van het Leiderschap 3Dtraject:
Op de vraag of het traject nieuwe inzichten had opgeleverd antwoordden de respondenten unaniem ‘ja,veel’. Hetzelfde aantal bevestigde deze inzichten ook goed naar de praktijk te kunnen vertalen. De inhoudelijk deskundigheid van de docenten werd door allen ‘goed’ tot ‘zeer goed’ genoemd. Ook de inhoud van de opleiding ontving deze beoordeling.
Valentijnskorting

Aardigheidje onzerzijds vanwege Valentijnsdag (14 februari): een korting van twintig procent op Tineke Liefhebbers boek Vermist: Mijn tweede helft (over polariteit en OntwikkelingsSleutels).
Waarom deze korting? Natuurlijk om u over te halen het boek te kopen. En omdat Valentijnsdag een prima moment zou kunnen zijn om eens na te gaan of er iets te verbeteren valt aan relaties.
Vermist: Mijn tweede helft bespreekt de basisbeginselen van complementariteit en polariteit. Het boek zet op een rij hoe en waarom we talenten van anderen doorgaans aantrekkelijk vinden die in onszelf minder ontwikkeld zijn. Maar tegelijk kunnen we ons juist groen en geel ergeren aan precies diezelfde kwaliteiten, zodra ze al te opdringerig geëtaleerd worden, of als ze te veel afwijken van ons eigen pakketje. Ergernis en bewondering liggen hier dicht bij elkaar.
Het boek wil u meer inzicht geven in wat nu juist uw partner, vriend, bekende beoogt, waarom u hem/haar bemint, bewondert of misschien soms verfoeit – en wat dat over uzelf zegt.
Hetzelfde geldt trouwens voor uw medewerkers, collega’s en leidinggevenden op het werk. Meer begrip voor elkaars (en eigen) drijfveren, talenten en eigenaardigheden leidt tot soepeler communicatie, samenwerking of samenleving.
Woorden van lof
Promotie
“Met een gezonde scepsis ben ik gestart met het Symbool traject. In eerste instantie snapte ik de 2 dames niet, maar met hun inzichten weet ik nu beter hoe ik in elkaar zit en ben ik effectiever in mijn werk. Ik wil met name Gaitske bedanken voor het coachen van een eigenwijs persoon. Door haar inzichten ben ik verder in mijn persoonlijke ontwikkeling en heb ook een mooie promotie kunnen maken.”
Kees de Louw, teamleider FloraHolland Connect
Helder en betrokken
“Persoonlijk leiderschap, waar ben ik goed in en wat drijft mij ten diepste. Bewustwording van mezelf en doorvertaling naar leidinggeven aan een team, een organisatie; met teamdynamiek en organisatiecultuur als aandachtsgebieden. Dit is kort samengevat het traject dat Tineke en Gaitske van Symbool op een heldere en betrokken wijze uiteenzetten. Om dit niet alleen te begrijpen maar meer nog te kunnen ‘voelen en ervaren’ en vervolgens toe te passen. Kijk in de spiegel en reflecteer. Stap om je ego heen en benader de medemens vanuit respect. Bevrijd het gewenste in jezelf, het team of bedrijf en de wereld om je heen.”
Ad van der Plas, student MBA Haagse Hogeschool; account manager Sikkens Verkoop AkzoNobel; reserve-officier Korps Mariniers
Professioneel
“Dankzij de nieuwe inzichten vanuit de persoonlijke IOS hebben Gaitske en Tineke meer diepgang in mijn persoonlijke effectiviteit gebracht. Hoe groter de kloof des te mooier de brug. Op zeer professionele en toegankelijke wijze zijn zij in staat middels het persoonlijk functioneren de brug te slaan naar groepseffectiviteit in de breedte.”
Wendy Doon, Principal hr consultant/ a.i hr manager ING
Inzicht in jezelf draagt bij tot inzicht in de ander!
“Wil je als groep/team functioneren dan moet je je bewust worden van je eigen drijfveer en het effect daarvan in de groep/team. Dit is ons tijdens de meerdaagse training heel duidelijk geworden. Alhoewel het toepasbaar maken in de praktijk niet altijd gemakkelijk is, werd ons duidelijk dat vooral communicatie in de groep/team van eminent belang is. De wijze waarop een en ander vorm gegeven werd door Tineke hebben we ervaren als een warm bad.”
Namens de DSM Dyneema secretaresses
Strooigoed
∞ Groen goedkoper dan grijs
Hogere stroomprijzen maken zonnepanelen financieel steeds aantrekkelijker. Dit jaar stijgt de elektriciteitsprijs met zo’n acht procent, terwijl zonnepanelen 40 procent goedkoper zijn geworden. Erik de Leeuw van Centrosolar Benelux: “Subsidies op zonne-energie-installaties zijn in feite allang niet meer nodig. Het punt waarop ze voordeliger energie leveren is nu al bereikt.”
∞ Gezocht: wijze leiders
Wijs leiderschap is nagenoeg verdwenen uit het bedrijfsleven, schrijven Ikujiro Nonaka (Hitotsubashi Universiteit, Tokio) en Hirotaka Takeuchi (Harvard Business School) in de Harvard Business Review. Grootste manco: de kloof tussen ethische theorieën en de praktijk van alledag. ‘Het heersende principe is: “wat zit er in het vat voor mij”? Het ontbreekt aan leiders die de mensen laten denken: “Wat is goed, juist en rechtvaardig voor iedereen”? Het doel van zakendoen, geloven leidinggevenden nog steeds, is het zakendoen op zich, en graaizucht is goed zo lang als het niet uitkomt,’ aldus de Japanners.
∞ Topwinst én sociaal én duurzaam
Duurzaamheid en sociale inbedding niet als randvoorwaarde maar als kernwaarde – samen met snelle groei, hoge winst en vrolijke beurskoersen. Het lijkt een sprookje, maar in opkomende markten lukt het steeds vaker.
Uit een rapport van het World Economic Forum (WEF) blijkt dat bedrijven dit doen tegen de verdrukking in: weinig grondstoffen, povere infrastructuur en lager geschoold personeel. Hoe dat kan? Omdat, zo blijkt, beleid dat allereerst gericht is op de belangen van de medewerkers, het leefmilieu en de samenleving, enorm motiverend werkt en het beste wakker roept bij het personeel. Eén van de genoemde voorbeelden: het Chileense bedrijf Masisa groeit als kool omdat het de werknemers stimuleert om producten te ontwikkelen voor de armste consumenten.
Meer info over rapport Redefining the Future of Growth: The New Sustainability Champions: http://www.weforum.org/nsc
∞ Gulle bedrijven
Zes op de tien Nederlandse bedrijven hebben in de afgelopen drie jaar geld geschonken aan goede doelen. Voor veruit de meeste bedrijven (84%) gaat het om het goede doel, en niet om de eigen goede naam of om aan klantenbinding te doen. Dit komt naar voren uit recent onderzoek met het 5-minutenpanel van Stratus.